กล้องโทรทรรศน์ มาจากที่ไหน?
กล้องโทรทรรศน์มาจากเนเธอร์แลนด์ บันทึกที่เก่าแก่ที่สุดเกี่ยวกับมันคือคำขอจดสิทธิบัตรที่ฮันส์ ลิพเพอร์ไช ช่างทำแว่นตาในมิดเดลบูร์ก ยื่นในเดือนตุลาคม 1608 สำหรับเครื่องมือ “สำหรับมองสิ่งที่อยู่ไกลราวกับว่ามันอยู่ใกล้”
กล้องส่องทางไกลจากมิดเดลบูร์ก
ลิพเพอร์ไชเกิดราวปี 1570 ที่เวเซิล ซึ่งปัจจุบันอยู่ในเยอรมนี และในปี 1594 ก็ย้ายมาตั้งรกรากที่มิดเดลบูร์ก เมืองหลักของแคว้นเซลันด์ ที่ซึ่งเขากลายเป็นช่างฝนเลนส์ระดับครู วันที่ 2 ตุลาคม 1608 เขายื่นขอสิทธิบัตรต่อสภาฐานันดร (States General) ซึ่งเป็นรัฐบาลดัตช์ อุปกรณ์ของเขาคือเลนส์นูนและเลนส์เว้าอย่างละอันในกระบอก ขยายได้ราว 3 เท่า ไม่กี่สัปดาห์ต่อมา ยาค็อบ เมติอุส แห่งอัลก์มาร์ ก็ยื่นขอด้วย สภาฐานันดรเห็นว่าอุปกรณ์นี้ลอกเลียนได้ง่ายเกินกว่าจะให้สิทธิบัตร แต่จ่ายเงินก้อนโตให้ลิพเพอร์ไชสร้างแบบสองตา
ข่าวแพร่เร็ว
ข่าวแพร่ไปอย่างรวดเร็ว ส่วนหนึ่งเพราะรายงานที่เผยแพร่กว้างขวางเกี่ยวกับคณะทูตของพระเจ้ากรุงสยามที่ไปยังกรุงเฮก ซึ่งกล่าวถึงเครื่องมือใหม่นี้ไว้ตอนท้าย พอถึงเดือนเมษายน 1609 ร้านแว่นตาในฝรั่งเศสก็มีกล้องส่องทางไกลกำลังขยาย 3 เท่าวางขาย และต้นเดือนสิงหาคม โทมัส แฮร์ริออต ชาวอังกฤษ ก็ส่องดวงจันทร์ด้วยกล้องกำลังขยาย 6 เท่า ใครเป็นคนแรกที่คิดเรื่องนี้ยังไม่ชัดเจน ชาวมิดเดลบูร์กอีกคน ซาคาเรียส ยันเซน ดูเหมือนจะมีกล้องโทรทรรศน์ในช่วงเวลาไล่เลี่ยกัน และช่างฝีมือยุคนั้นก็ทิ้งบันทึกไว้น้อยมาก
ทำไมคนถึงทายว่าอิตาลี (กาลิเลโอ)
กาลิเลโอทำให้กล้องโทรทรรศน์มีชื่อเสียง แต่เขาไม่ได้เป็นผู้ประดิษฐ์ เขาได้ยินเรื่องกล้องส่องทางไกลของชาวดัตช์ในปี 1609 สร้างกล้องกำลังขยาย 3 เท่าในเดือนมิถุนายนหรือกรกฎาคม และพอถึงเดือนตุลาคมหรือพฤศจิกายนก็หันเครื่องมือกำลังขยาย 20 เท่าขึ้นสู่ท้องฟ้าแล้ว เขาเห็นภูเขาและหุบเขาบนดวงจันทร์ ค้นพบดวงจันทร์ 4 ดวงของดาวพฤหัสบดี และตีพิมพ์ผลการค้นพบในเดือนมีนาคม 1610 แม้แต่ชื่อก็มาจากแวดวงของเขา คำว่า “telescope” ภาษากรีกแปลว่า “มองไกล” ถูกเสนอขึ้นในปี 1611 ในงานเลี้ยงต้อนรับกาลิเลโอเข้าสู่ Accademia dei Lincei
แหล่งที่มา: en.wikipedia.org › History of the telescope ↗ · en.wikipedia.org › Hans Lipperhey ↗ · web.archive.org ↗