Whence
Żółw słoniowy z Galapagos
Zwierzę

Żółw słoniowy z Galapagos: skąd to się wzięło?

Żółwie słoniowe pochodzą z Wysp Galapagos w Ekwadorze, które od nich wzięły nazwę. To największe żyjące żółwie lądowe, najcięższe ważą ponad 400 kg, a w 1835 roku ich różnice między wyspami dały do myślenia Karolowi Darwinowi.

Wyspy nazwane od żółwi

Hiszpański odkrywca wysp, Tomás de Berlanga, pisał w 1535 roku o „żółwiach tak wielkich, że każdy mógłby unieść na grzbiecie człowieka”. Na mapach z około 1570 roku archipelag figuruje jako „Insulae de los Galopegos”, Wyspy Żółwi, od hiszpańskiego galápago. Przodkowie tych żółwi przybyli z kontynentalnej Ameryki Południowej; ich najbliższym żyjącym krewnym jest znacznie mniejszy żółw argentyński. Najprawdopodobniej przypłynęły z prądami oceanicznymi, bo dobrze unoszą się na wodzie i mogą miesiącami obywać się bez jedzenia i słodkiej wody.

Kopuły, siodła i Darwin

Na wilgotnych wyspach, gdzie niskich roślin jest pod dostatkiem, żółwie są większe, mają kopulaste pancerze i krótkie szyje. Na suchych wyspach są mniejsze, a ich pancerze w kształcie siodła pozwalają im wyciągać długie szyje do płatów kaktusów. Darwin spędził na wyspach pięć tygodni w 1835 roku, a wicegubernator, pan Lawson, powiedział mu, że po każdym żółwiu potrafi poznać, z której wyspy pochodzi. Darwin przyznał później, że początkowo nie poświęcił temu dość uwagi i że częściowo zdążył już pomieszać swoje zbiory z dwóch wysp.

Olbrzymy w niebezpieczeństwie

Żółwie mogą długo przeżyć bez jedzenia i wody, więc piraci, wielorybnicy i łowcy fok układali je żywe w ładowniach statków jako świeże mięso, a ich tłuszcz oświetlał lampy Quito. Wraz ze szczurami, kozami i świniami przywiezionymi przez ludzi ich liczba spadła z ponad 250 000 w XVI wieku do około 15 000 w latach 70. XX wieku. Programy hodowlane w Stacji Badawczej Karola Darwina odbudowały od tego czasu kilka populacji, ale Samotny George, ostatni znany żółw z wyspy Pinta, zmarł w 2012 roku.

Źródła: en.wikipedia.org ↗ · galapagos.org ↗

Więcej z kategorii: Zwierzęta

Australijski pies pasterski (blue heeler)
Zwierzę

Australijski pies pasterski (blue heeler)

📍 Dolina Huntera i Sydney, Nowa Południowa Walia, Australia

Blue heelera wyhodowano w Nowej Południowej Walii: w XIX wieku Thomas Hall krzyżował collie z dingo w Dolinie Huntera, a hodowcy z Sydney później udoskonalili te psy. „Heeler” wziął się od jego talentu do poganiania upartego bydła szczypaniem w pięty (heels).

Gupik
Zwierzę

Gupik

📍 Północno-wschodnia Ameryka Południowa i Trynidad

Gupiki pochodzą ze strumieni północno-wschodniej Ameryki Południowej i pobliskich wysp, takich jak Trynidad. Nazwę zawdzięczają Robertowi Guppy'emu, który wysłał okazy z Trynidadu do Londynu, a później wypuszczano je na całym świecie, by zjadały larwy komarów.

Owczarek australijski (rasa psa)
Zwierzę

Owczarek australijski (rasa psa)

📍 Zachodnie USA (od Kalifornii po Góry Skaliste)

Mimo nazwy aussie został wyhodowany przez rancherów w zachodnich Stanach Zjednoczonych w XIX wieku, prawdopodobnie nazwany od collie przywiezionych z owcami z Australii. Sławę w połowie XX wieku przyniosły mu sztuczki psów pewnego rodeowego artysty.

Więcej z kontynentu: Ameryka Południowa

Caballito de totora (trzcinowa łódź rybacka)
Wynalazek

Caballito de totora (trzcinowa łódź rybacka)

📍 Północne wybrzeże Peru (od Huanchaco do Pimentel)

Rybacy z północnego wybrzeża Peru używają caballitos de totora, „małych trzcinowych koników”, od około 3000 lat. Siadają okrakiem na związanych trzcinach, wiosłują przez fale na połów, a potem wracają na falach na plażę.

Fileteado (malarstwo szyldowe)
Wynalazek

Fileteado (malarstwo szyldowe)

📍 Buenos Aires, Argentyna

Fileteado, czyli zawijasy, kwiaty i jaskrawe, ozdobne litery, narodziło się w Buenos Aires pod koniec XIX wieku na konnych wozach rozwożących mleko, chleb i owoce. Styl ukształtowali włoscy imigranci, a UNESCO wpisało go na swoją listę w 2015 roku.

Açaí
Jedzenie

Açaí

📍 Ujście Amazonki, Pará, Brazylia

Jagody açaí rosną na palmie ze wschodniej Amazonii, a rodziny mieszkające przy ujściu rzeki w stanie Pará w Brazylii jedzą je od stuleci. Pará wciąż wytwarza około 90% brazylijskiego açaí.