Drukpers (pers met losse letters): waar komt het vandaan?
De drukpers komt uit het Rijndal, waar Johannes Gutenberg hem rond 1440 ontwikkelde in Straatsburg en in zijn geboortestad Mainz. Losse letters bestonden al in Oost-Azië, maar met Gutenbergs pers konden boeken snel en in grote aantallen worden gedrukt.
Een geheim project in Straatsburg
Gutenberg, een goudsmid uit een patriciërsfamilie in Mainz, wordt van 1434 tot 1444 in Straatsburg vermeld. Daar werkte hij met partners aan een geheime onderneming. Toen een van hen stierf, stapten diens erfgenamen in 1439 naar de rechter, en de zaak bracht het project aan het licht: getuigen spraken over een houten pers, gebouwd door een timmerman, over letters en gietvormen, en over drukmateriaal dat Gutenberg al in 1436 had gekocht. In Straatsburg zou hij in 1440 zijn uitvinding hebben vervolmaakt.
Metalen letters, vette inkt en een pers
Gutenberg combineerde bestaand gereedschap op een nieuwe manier. Hij paste de schroefpers aan, die al sinds de Romeinse tijd werd gebruikt om druiven voor wijn en olijven voor olie te persen. Hij goot letters uit een legering van lood, tin en antimoon die makkelijk smolt en snel afkoelde, en gebruikte een dikke inkt op oliebasis die goed hechtte aan metalen letters. Uiterlijk in 1448 was hij terug in Mainz; later leende hij 800 gulden van de financier Johann Fust, en in 1455 voltooide hij zijn 42-regelige Bijbel, gedrukt in ongeveer 180 exemplaren.
Waarom men aan China denkt
China vond wel degelijk losse letters uit: in de 11e eeuw maakte de ambachtsman Bi Sheng tekens van gebakken klei, en rond 1300 drukte Wang Zhen met houten letters. Het oudste bewaarde boek dat met metalen losse letters is gedrukt, is de Koreaanse Jikji uit 1377. Toch bleef houtblokdruk de belangrijkste methode in Oost-Azië, deels omdat het Chinese schrift duizenden verschillende tekens nodig heeft. Gutenbergs pers werkte met het kleine aantal letters van het Latijnse alfabet, en tegen 1500 hadden Europese persen meer dan 20 miljoen exemplaren gedrukt.
Bronnen: en.wikipedia.org › Printing press ↗ · en.wikipedia.org › Johannes Gutenberg ↗ · britannica.com ↗
.jpg/330px-Fireworks_and_dark_clouds_(Unsplash).jpg)
.jpg/330px-A_chairlift_in_the_valley_(Unsplash).jpg)
.jpg/330px-Three_graceful_horses_(Unsplash).jpg)
.jpg/330px-Carpaccio_de_b%C5%93uf%2C_restaurant_Danieli_(Vienne%2C_Autriche).jpg)