Tabla (paar handtrommels): waar komt het vandaan?
De tabla komt uit Noord-India, uit de omgeving van Delhi. Het paar handtrommels kreeg daar in de 18e eeuw vorm en is sindsdien de belangrijkste trommel van de Hindoestaanse klassieke muziek, geliefd om de klinkende tonen van zijn vellen met zwarte vlekken.
Een oud idee, een nieuw paar
Trommels zijn in Zuid-Azië eeuwenoud: een reliëf uit de 2e eeuw v.Chr. in de Bhaja-grotten toont een vrouw die op een paar kleine trommels speelt. Maar de tabla zoals die nu wordt bespeeld, is vrij recent. Duidelijke afbeeldingen ervan verschijnen pas vanaf ongeveer 1745, en de vorm bleef zich tot begin 19e eeuw ontwikkelen. Volgens de instrumentencollectie van Grinnell College ontstond het paar waarschijnlijk aan het Mogolhof in Delhi, in de tweede helft van de 18e eeuw.
Sidhar Khan en de stijl van Delhi
De vroegste naam die in historische bronnen met de tabla wordt verbonden, is Sidhar Khan Dhadi, die in de 18e eeuw de Delhi-gharana stichtte, de oudste tablatraditie. Hij begon als bespeler van de pakhawaj, een tonvormige trommel, en zijn school onderscheidde de tabla daarvan met een lichtere “tweevingerstijl” en nieuwe vormen zoals de qayada, een thema met variaties. Zijn opvolgers stichtten weer andere scholen, waaronder die van Lucknow, Ajrada, Farukhabad en Benares.
De inkt die hem laat zingen
Elk trommelvel heeft een zwarte cirkel, de syahi, “inkt”, opgebouwd uit laagjes pasta van rijst- of tarwezetmeel gemengd met een zwart poeder; in recepten zit onder meer ijzervijlsel. Die geeft de trommels een heldere toonhoogte en klokachtige boventonen. De kleinere trommel voor de rechterhand, meestal van hout, wordt met een hamertje en houten blokjes gestemd op de grondtoon van de solist, terwijl de grotere trommel voor de linkerhand, vaak van messing of koper, de bas geeft. Spelers leren elke slag als een uitgesproken lettergreep, een bol.
Bronnen: en.wikipedia.org › Tabla ↗ · en.wikipedia.org › Delhi gharana ↗ · britannica.com ↗ · omeka-s.grinnell.edu ↗
.jpg/330px-DJ_at_work_(Unsplash).jpg)
.jpg/330px-Scattered_white_paper_(Unsplash).jpg)