แพะบ้าน มาจากที่ไหน?
แพะบ้านมาจากดินแดนจันทร์เสี้ยวอันอุดมสมบูรณ์ แนวเนินเขารูปโค้งจากเทือกเขาซากรอสทางตะวันตกของอิหร่านไปจนถึงเทือกเขาทอรัสในอานาโตเลีย ผู้คนที่นั่นเริ่มต้อนเลี้ยงแพะป่าเบโซอาร์เมื่อราว 10,000 ปีก่อน ทำให้แพะเป็นหนึ่งในสัตว์ชนิดแรก ๆ ที่มนุษย์นำมาเลี้ยง
คนเลี้ยงแพะแห่งกันจ์ดาเรห์
แพะที่ถูกต้อนเลี้ยงเก่าแก่ที่สุดเท่าที่รู้จักมาจากกันจ์ดาเรห์ แหล่งหมู่บ้านโบราณที่ความสูงราว 1,400 เมตร ในหุบเขาสาขาของแม่น้ำกามาซิอาบ ทางตะวันตกของอิหร่าน ซึ่งมีคนอาศัยอยู่ราว 8200–7600 ปีก่อนคริสตกาล นักโบราณคดีเมลินดา ซีเดอร์ และไบรอัน เฮสส์ อ่านการตัดสินใจของคนเลี้ยงจากกระดูก แพะตัวผู้ส่วนใหญ่ถูกฆ่าก่อนอายุสองปีครึ่ง ขณะที่ตัวเมียส่วนใหญ่ถูกเลี้ยงไว้นานกว่าเพื่อขยายพันธุ์ ในปี 2021 ดีเอ็นเอโบราณแสดงว่าแพะเหล่านี้แตกต่างจากแพะป่าแล้ว และเป็นบรรพบุรุษของแพะบ้านรุ่นหลัง
ทั่วดินแดนจันทร์เสี้ยว
กันจ์ดาเรห์ไม่ได้มีอยู่แห่งเดียว ในยุคเดียวกัน ผู้คนยังจัดการเลี้ยงแพะในหุบเขาตอนบนของแม่น้ำยูเฟรทีสและไทกริส ในแถบลิแวนต์ และในอานาโตเลีย การนำแพะมาเลี้ยงจึงดูเหมือนเกิดขึ้นทั่วภูมิภาค ไม่ใช่ที่จุดเดียว เกษตรกรยุคหินใหม่เลี้ยงแพะเพื่อเอานมและเนื้อ เผามูลเป็นเชื้อเพลิง และใช้กระดูก ขน และเอ็นของมันทำเสื้อผ้า สิ่งก่อสร้าง และเครื่องมือ
ทำไมคนถึงทายว่าสวิตเซอร์แลนด์
แพะดูเข้ากับเทือกเขาแอลป์ และสวิตเซอร์แลนด์ก็พัฒนาแพะนมพันธุ์ที่แพร่หลายที่สุดพันธุ์หนึ่งของโลก แพะซาเนน ซึ่งตั้งชื่อตามหุบเขาซาเนนในแบร์เนอร์โอเบอร์ลันด์ เป็นแพะนมสีขาวที่ให้นมมาก ปัจจุบันเลี้ยงกันในกว่าแปดสิบประเทศ รวมกว่า 900,000 ตัว แต่แพะสวิสก็มาจากเอเชียตะวันตกเฉียงใต้เช่นกัน แพะป่าเบโซอาร์ ซึ่งน่าจะเป็นบรรพบุรุษป่าของแพะบ้านทั้งหมดหรือเกือบทั้งหมด ยังคงอาศัยอยู่ในเทือกเขาซากรอส และเคยแพร่กระจายทั่วอานาโตเลีย
แหล่งที่มา: en.wikipedia.org › Goat ↗ · pmc.ncbi.nlm.nih.gov ↗ · en.wikipedia.org › Saanen goat ↗
.jpg/330px-Eating_with_Chopsticks_(Unsplash).jpg)
