มันฝรั่ง มาจากที่ไหน?
มันฝรั่งมาจากเทือกเขาแอนดีสรอบทะเลสาบติติกากา บนพรมแดนระหว่างทางใต้ของเปรูกับโบลิเวีย ชาวนาที่นั่นนำมันมาเพาะปลูกเมื่อราว 7,000 ถึง 10,000 ปีก่อน และทุกวันนี้มันเป็นหนึ่งในพืชอาหารหลักของโลก
เริ่มปลูกริมทะเลสาบติติกากา
มันฝรั่งป่าขึ้นตั้งแต่ทางใต้ของสหรัฐอเมริกาไปจนถึงทางใต้ของชิลี แต่การศึกษาทางพันธุกรรมสืบย้อนมันฝรั่งที่ปลูกกันไปถึงทางใต้ของเปรูและสุดมุมตะวันตกเฉียงเหนือของโบลิเวีย งานวิจัยปี 2005 ที่ศึกษามันฝรั่งป่าและมันฝรั่งปลูกกว่า 350 ตัวอย่าง พบว่าพันธุ์ดั้งเดิมของแอนดีสสืบเชื้อสายมาจากมันฝรั่งป่าทางใต้ของเปรู ซากหัวมันที่เก่าแก่ที่สุดซึ่งได้รับการยืนยันแล้วมาจากอันกอนบนชายฝั่งตอนกลางของเปรู มีอายุย้อนไปถึง 2500 ปีก่อนคริสตกาล บนที่ราบสูงอัลติปลาโน มันฝรั่งเป็นแหล่งพลังงานหลักของจักรวรรดิอินคา
ยุโรปที่ค่อย ๆ ยอมรับ
นักพิชิตชาวสเปนได้รู้จักมันฝรั่งในทศวรรษ 1530 และชาวสเปนนำมันเข้ายุโรปในครึ่งหลังของศตวรรษที่ 16 ร่องรอยแรกของมันฝรั่งในการค้าของยุโรปคือใบเสร็จลงวันที่ 28 พฤศจิกายน 1567 สำหรับมันฝรั่งที่ส่งไปยังแอนต์เวิร์ป ชาวยุโรปไม่ไว้ใจพืชวงศ์มะเขือที่โตใต้ดินชนิดนี้ และในช่วงแรกมักใช้มันเลี้ยงสัตว์หรือเลี้ยงคนอดอยาก หลังปี 1750 เจ้าหน้าที่และเจ้าของที่ดินในฝรั่งเศสและเยอรมนีผลักดันให้ชาวนาปลูกมัน และมันฝรั่งก็กลายเป็นอาหารหลักของยุโรปตอนเหนือ
ทำไมคนถึงทายว่าไอร์แลนด์
ไอร์แลนด์น่าจะเป็นดินแดนแรกในยุโรปที่ปลูกมันฝรั่งในระดับใหญ่ ในช่วงต้นศตวรรษที่ 17 พอถึงทศวรรษ 1840 ประชากรเกือบครึ่งหนึ่งแทบจะกินแต่มันฝรั่งเพื่อยังชีพ และส่วนใหญ่เป็นพันธุ์เพียงหนึ่งหรือสองพันธุ์ จากนั้นตั้งแต่ปี 1845 โรคใบไหม้ ซึ่งเกิดจากราน้ำชนิดหนึ่ง ก็ทำลายพืชผลปีแล้วปีเล่า ผู้คนราวหนึ่งล้านคนเสียชีวิต และอย่างน้อยอีกหนึ่งล้านคนอพยพออกไป ทุพภิกขภัยครั้งใหญ่ทำให้มันฝรั่งผูกติดกับไอร์แลนด์ในความทรงจำ แต่บ้านเกิดของมันคือเทือกเขาแอนดีส
แหล่งที่มา: en.wikipedia.org › Potato ↗ · en.wikipedia.org › History of the potato ↗ · pmc.ncbi.nlm.nih.gov ↗ · britannica.com ↗ · cipotato.org ↗