Sari: skąd to się wzięło?
Sari pochodzi z subkontynentu indyjskiego. To jeden niezszyty pas tkaniny, długi na około 4 do 8 metrów, owinięty wokół talii i przerzucony przez jedno ramię, a jego korzenie sięgają starożytnych Indii.
Trzy części stają się jedną
Drapowane stroje podobne do sari można prześledzić wstecz do okresu między 2800 a 1800 rokiem p.n.e. na północnym zachodzie subkontynentu, gdzie już wtedy uprawiano i tkano bawełnę. Samo sari wyrosło z trzyczęściowego stroju opisanego w pismach sanskryckich i palijskich z VI wieku p.n.e.: dolnej szaty zwanej antariya, welonu uttariya, noszonego na ramieniu lub głowie, i przepaski na piersi zwanej stanapatta, która do I wieku n.e. przekształciła się w dopasowaną bluzkę, czyli choli.
Ponad 80 sposobów drapowania
Słowo pochodzi od sanskryckiego śāṭī, „pas tkaniny”, a ten pas można nosić na ponad 80 odnotowanych sposobów; badaczka tkanin Rta Kapur Chishti udokumentowała ich 108. Najpopularniejszy dziś sposób, nivi, pochodzi z Dekanu. Jeden koniec wsuwa się za pasek halki, tkaninę owija się raz, układa w fałdy poniżej pępka i wsuwa za pasek, a po jeszcze jednym okrążeniu wolny koniec przerzuca się przez ramię. Halkę przyjęto pod rządami kolonialnymi, podobnie jak bluzki w stylu wiktoriańskim, noszone przez elity Bombaju i Bengalu.
Tkane na całym subkontynencie
Sari nosi się w Indiach, Bangladeszu, Pakistanie, na Sri Lance i w Nepalu, a wiele regionów ma własne tkaniny, takie jak jedwabie Banarasi z Uttar Pradesh i jedwabie Kanchipuram z Tamilnadu. W okolicach Dhaki tkacze wyrabiają jamdani, cienką, wzorzystą bawełnę, której motywy powstają bezpośrednio na ręcznym krośnie. Rzemiosło kwitnie, bo Bengalki noszą jamdani jako sari, a UNESCO wpisało je na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego w 2013 roku.
Źródła: en.wikipedia.org ↗ · sarmaya.in ↗ · ich.unesco.org ↗