Navajo-draagdeken: waar komt het vandaan?
De Navajo-draagdeken komt uit het thuisland van de Navajo rond de Four Corners, in het huidige Arizona en New Mexico. Lang voordat Navajo-weefsters vloerkleden maakten, weefden ze gestreepte wollen dekens om te dragen, en volken van de Great Plains waren er zeer op gesteld.
Wol, weefgetouwen en strepen
De Navajo leerden het weven misschien van hun buren, de Pueblo. Spaanse bronnen tonen dat ze vanaf eind 17e eeuw schapen hoedden en wollen dekens weefden, en handgesponnen wol van hun churroschapen was tot de jaren 1860 het belangrijkste garen. Weefsters, bijna allemaal vrouwen, werkten op eenvoudige rechtopstaande weefgetouwen. Vóór het midden van de 19e eeuw waren de kleuren vooral natuurlijk bruin, wit en indigoblauw. De belangrijkste vroege dekens die bewaard zijn gebleven, komen uit een grot in Canyon de Chelly, Arizona, en de meeste hebben eenvoudige strepen.
Gewild op de Plains
Halverwege de 19e eeuw waren Navajo-draagdekens handelswaar die zeer gewild was bij volken van de Great Plains en hun buren. De handel groeide nadat in 1822 de Santa Fe Trail openging, en in 1850 werd een deken verkocht voor 50 dollar in goud, toen een enorm bedrag. Tot 1880 was elk zulk weefsel een deken, geen vloerkleed. Toen bereikte begin jaren 1880 de spoorlijn het land van de Navajo. Handelaren bouwden een markt op voor handgeweven vloerkleden, en tegen 1900 hadden fabrieksdekens de vraag naar geweven dekens doen dalen.
Waarom men aan Mexico denkt
Spaanse invloed loopt door het hele verhaal. De Spanjaarden trokken vanaf 1540 vanuit Mexico noordwaarts de regio in en brachten in 1598 churroschapen mee, en de eerste geschreven lof voor Navajo-weefwerk komt uit Spaanse koloniale bronnen van begin 18e eeuw. Vanaf 1864 hield de Amerikaanse regering de Navajo vast in Bosque Redondo in New Mexico, waar weefsters Spaans-Amerikaans textiel uit het gebied van de Rio Grande leerden kennen en nieuwe ontwerpen overnamen. Maar de draagdeken werd geweven door Navajo-vrouwen in hun eigen thuisland.
Bronnen: en.wikipedia.org ↗ · lowe.miami.edu ↗
