Geranium (pelargonium): waar komt het vandaan?
De geranium komt uit de Kaap in Zuid-Afrika. Botanisch is het een pelargonium, een kruising van twee wilde struiken uit de West- en Oost-Kaap, en het is nu de meest voorkomende “geranium” die in potten wordt verkocht voor vensterbanken en balkons.
Van de Kaap naar Leiden
Pelargonium is een groot plantengeslacht, en ongeveer 90% van de soorten groeit in zuidelijk Afrika. De eerste soort waarvan bekend is dat ze werd gekweekt, Pelargonium triste, kwam waarschijnlijk vóór 1600 in de Hortus botanicus van Leiden terecht, met schepen die bij Kaap de Goede Hoop hadden aangelegd. In 1631 kocht de Engelse tuinier John Tradescant de Oudere zaden in Parijs en introduceerde de soort in Engeland. Tegen 1724 hadden nog meer soorten Europa bereikt, waaronder beide ouders van de geranium.
Twee wilde ouders
Pelargonium zonale, dat de kruisingen de donkere zone op hun bladeren gaf, werd in 1689 in de West-Kaap verzameld en beschreven door de Nederlandse botanicus Jan Commelijn. Pelargonium inquinans, een struik uit de Oost-Kaap en het zuiden van KwaZoeloe-Natal, werd begin 18e eeuw gekweekt door Henry Compton, bisschop van Londen, en gaf de kruisingen hun scharlakenrood. Tuinders kruisten en selecteerden de twee meer dan een eeuw lang, en de Amerikaanse botanicus Liberty Hyde Bailey noemde het resultaat Pelargonium × hortorum, “van de tuinen”.
Waarom men aan het Middellandse Zeegebied denkt
Rode “geraniums” op zonnige balkons lijken Zuid-Europese planten, en ook de naam wijst naar Europa. Linnaeus deelde de Kaapse planten in bij de echte geraniums, genoemd naar de kraanvogel, die meestal planten van gematigde streken zijn en in de winter bovengronds afsterven. In 1789 gaf Charles Louis L'Héritier de Brutelle ze een eigen geslacht, Pelargonium, naar het Griekse woord voor “ooievaar”, omdat de vrucht op een ooievaarssnavel lijkt. Tuinders bleven ze geraniums noemen, maar pelargoniums verdragen alleen lichte vorst.
Bronnen: en.wikipedia.org › Pelargonium × hortorum ↗ · en.wikipedia.org › Pelargonium ↗ · pza.sanbi.org ↗ · ars.usda.gov ↗
